1 .Беларусь у час першай сусвегнай вайны

Ьарацьба дэвюх iМ[iерыялiСiычных iруiiоiак дзяржау ТраiСiага саюзу начале з Гермашяi i Атланты начале з Англiяй за перадзел ужо падзеленых калошi i "сферау уплыву" прывяла да сусветнай вайны. 3 пачатку 19i5 г. асноуныя СiЛЫ Германi былi засяроджаны на '/сходнiм фронце. Фронт iмклiва наблiжауся да Беларусi. У жнiунi пачалося наступленне немцау у накiрунку Коуна-ВiЛьня-Мiнск. 3i жнiуня немцы захапiЛi Вiлейку. Пад пагрозай акружэння руская армiя у пачатку верасня пакшула Вiльню, Гродна, Лщу, Брэст. У сувязi з гэтым Стаука Вярхоунага галоунакамандуючага была пераведзена з Баранавiч у Маплеу Заходшя саюзшк] у гэты цяжкi для Расi час не аказалi ей Нiякай дапамоп У кастрычнiку 19i5 г фронт стабiЛiзавауся на лiнп Дзвiнск-Паставы-Ьаранавiчы-Пiнск. Каля паловы тэрыторЫi Беларусi з гарадам] Гродна, Ашмяны, Сумартонь. ЛiДа. Слошм. Баранавiчы, Пружаны. Брэст апынулася над нямецкай акупацыяй. Адступленне рускiх войскау У 19i5 г. суправаджалася масавым, часта прымусовым бежанствам сотцен тысяч людзей. Да пачатку 19i6 г у Мшскай губерш знаходзтюя больш за i57 тыс. бежанцау, а праз Маiлбускую губерню да таго часу прайшло каля i млн чалавек. Царскiя улады, ваенныя i цывтьныя, спрабавалi выкарыстоуваць бежанцау у якасцi таннай працоунай Сiлы Вящзарныя страты неслi беларускiЯ сяляне ад бязконцых рэквiзiцый на патрэбу арМii; коней, буйной рагатай жывёлы. збожжа. мукi. фуражу Рэквiзiцыi i прымусовыя працы на патрэбу фронту практыкавалi i нямецмя улады на захопленай тэрыторЫi Беларусь Вайна прывяла да заняпаду сельскую гаспадарку Беларусi. У весцы усе вастрэй адчувауся недахоп працоуных рук. Парушылiся сувязi прамысловасцi Беларусi з рынкамi збыту i крынiцамi сыравiны i палiва 3 гэтай прычыны ютотна скарацiлi вытворчасць мнопя заводы i фабрыю Беларусi. Дастаука на Беларусь прадуктау харчавання i iншых тавара першай неабходнасцi рэзка пагоршылася, раслi цэны. У пачатку вайны на Беларусi улiчаны толькi тры невялiКiЯ эканамiчныя стачкi (Вiцебск. Мiнск). У 19i5 г. адбыпося i5 забастовак у 6 населеных пунктах. У 19i6 г у стачачную барацьбу уключылюя працоуныя ii населеных пунктау. У красавiку 19i5 г. прайшла забастоука чыгуначнiкау. 3 кастрычнiка 19i6 да лютага 1917 г на Беларусi адбылася толькi адна стачка. Вясной i улетку 19i5 г. у шэрагу мястэчак Навагрудскага, Бабруйскага, Рэчыцкага, М[нскага, Слуцкага паветау прайшлi сялянскiя выступленш. Найбольш пашыранымi формамi руху з'яулялiся патравы памешчыцкiХ зямель i парубкi лясоу. У 19i5-17 гг. царская армiя паступова рабтася небаяздольнай. Расло дзезерцiрства. Пачашчалюя выпадкi адмовы цэлых часцей i злучэнняу iсцi у наступленне УСЯГО на Беларусi у перыяд вайны выяулены 62 значныя хваляванш салдат. Найбольш буйным было паустанне у кастрычнiку 19i6 г у Гомелi

2.Эканам[чная рэформа у БССР у 60-я гады.

Удзельная вага прамысловасцi у валавым грамадсюм прадукце рэспублщы у 1960 г. дасягнула 52%. Гэта амаль у 4 разы больш, чым у даваенныя гады. Значныя вынiкi дасягнуты былi у павышэннi тэхнiчнага узроуню вытворчасцi - уводзiлiся у эксплуатацыю паточныя лiнН, спецыяльныя станкi i аутаматы, высакапрадукцыйныя тэхнiчная аснастка, унiверсальная наладка. Разам з тым, перавод прамысловасцi i iншых галiн народнай гаспадаркi на новы тэхнiчны узровень на базе навейшых дасягненняу навукi i тэхнiкi ажыццяуляуся павольна, пераважаючым ва усiх галiнах заставалася экстенсiунае развiццё. Гэта азначала, што у эканомiцы i грамадстве знаходзяцца сiлы тармажэння, звязаныя з захаваннем сталiнскай адмiнiстратыуна-каманднай сiстэмы. Спроба аслаблення яе заменай у 1957 г. галiновага кiраунiцтва эканомiкай тэрытарыяльна-галiновым (замест галiновых мiнiстэрствау уведзены былi саунаргасы) ютотных змен не прынесла. Хоць на гэтай аснове i адбылося некаторае аслабленне цэнтра i узмацненне ролi месцау, аднак камандныя метады кiраунiцтва цалкам захавалiся, застаючыся непераадольнай перашкодай на шляху радыкальных дэмакратычных пераутварэнняу у эканомiцы i грамадскiм жыццi. Паколькi магчымасцi экстэнсiунага росту прамысловасцi рэспублiцы на аснове iндустрыялiзацыi, якая пераважна паглыблялася на канец 60-х гг., не былi вычарпаны, тэмпы яе развiцця на наступным этапе заставалiся дастаткова высокiмi. У першай палове 60-х гг. на Беларусi увайшлi у строй 300 буйных прамысловых прадпрыемствау, у тым лiку Мiнскi маторны, Гомельскi суперфасфатны заводы Разам з тым, у прамысловасцi, як i у цэлым па эканомiцы. у гэтыя гады пачалi усе больш праяуляцца негатыуныя з'явы, замарудзiЛiСЯ тэмпы росту прадукцыйнасцi працы, знiлiлася дфектыунасць выкарыстання вытворчых фондау i капукладанняу, павольна укаранялiся у вытворчасцi ласягненнi навукi i тэхнiКi У сувязi з гэтым была зроблена адна з рашучых у пасляваенныя гады спроба радыкальных змен эканомщы на аснове рэформ 1965 г. Яна прадугледжвала уключыць у дзеянне гасразлiковыя i таварна-грашовыя механiзмы на аснове пашырэння гаспадарчай самастойнасцi прадпрыемствау не паслабляючы. аднак, камандна-адмiнiстрацыйных пачаткау у кiраунщтве эканомiкай. Гэтым апошнiм рэформа з самага пачатку была асуджана на няудачу. На першым часе рэформа прывяла да некаторага паляпшэння працы прамысловасцi,i наогул усей гаспадарчай дзейнасцi Уведзена у строй 50 буйных прадпрыемствау (Лукомльская ДРЭС. Гомельскi хiмзавод). На 60-я гады прыпадае хуткi рост канцэнтрацыi. развшце спецыялiзацыi i кааперавання вытворчасцi. Стваралюя вытворчыя аб'яднаннi.